پیشنهاد : اپلیکیشن اصفهان صنعت را دانلود و بر روی گوشی های موبایل خود نصب نمایید ...
0
03136288464

عدم پالایشگاه‌سازی فقط یک جواب دارد؛ پول نداریم!

انتقادات درباره عدم ساخت پالایشگاه در کشورکارشناسی نیست، طی ۴۰ سال گذشته بیشتر تمرکز نفت روی توسعه گاز بوده است، با نگاهی به منحنی مصرف انرژی درمی‌یابیم که روزانه معادل ۳ میلیون و ۷۰۰ هزار بشکه انرژی گاز استفاده می‌کنیم که ارزان‌تر از فرآورده است و هم اینکه روی برداشت از منابع مشترک تمرکز کرده‌ایم که اگر این منابع را استفاده نمی‌کردیم قطر برداشت می‌کرد.  به گزارش اصفهان صنعت، چرا به این مسئله توجه نمی‌شود؟ باید در نظر داشته باشیم که منابع پولی کشورمحدود است، طی ۴۰ سال ترجیح بر این بود که روی گاز تمرکز شود که نتایج آن را هم می‌بینیم. اگر می‌خواستیم این انرژی مورد نیاز را از طریق نفت تامین کنیم هم مخارج استخراج و هم هزینه پالایشگاه نفت بیشتر از گاز بود و هم اینکه نمی‌توانستیم از منابع مشترک گازی استفاده کنیم.

سیاست سرمایه‌گذاری روی گاز به جای نفت بجا بوده است. می‌گویند چرا به همان میزان سرمایه‌گذاری روی گاز، برای پالایشگاه نفت سرمایه‌گذاری نشده، پاسخ واضح است؛ چون پول نداشتیم، سرمایه کجاست؟ یک میزان پولی داشتیم که وزارت نفت روی گاز سرمایه‌گذاری کرده و نتایج مثبت آن را هم می‌بینیم. در هر خانه‌ای گاز وجود دارد. واقعیت این است که تولید و تصفیه نفت گران‌تر است و اگر روی نفت تمرکز می‌کردیم، مزیت گاز را از دست می‌دادیم.

کسانی که انتقاد می‌کنند به مسائل مالی توجه ندارند، موجودی منابع مالی صرف تولید گاز شده بنابراین خرج نامطلوبی نشده است. ضمن اینکه اکنون مانعی برای ساخت پالایشگاه وجود ندارد، سال ۸۵ خصوصی‌سازی شده و اکنون دولت وظیفه‌ای برای ساخت پالایشگاه ندارد. چرا این سوال مطرح نیست که چرا بخش‌خصوصی اقدام به ساخت پالایشگاه نکرده و چرا این موضوع آسیب شناسی نمی‌شود؟ بعد از سال ۸۵ که خصوصی‌سازی انجام شد، نفت وظیفه‌ای در قبال ساخت پالایشگاه نداشته، منابع را روی گاز سرمایه‌گذاری کرده که نتیجه آن مطلوب بوده است.

اکنون که صادرکننده بنزین هستیم چرا بخش‌خصوصی پالایشگاه نمی‌سازد؟ چرا بررسی نمی‌شود که چرا بخش‌خصوصی سرمایه وارد پالایشگاه‌سازی نمی‌شود؟

امروز حدود ۵۰ میلیون متر مکعب ظرفیت مصرف گاز ایجاد شده، روزانه معادل ۲۵ میلیون لیتر گاز مصرف می‌شود که اگر اینگونه نبود باید بنزین مصرف می‌کردیم. کسانی که مافیای بنزین را مطرح می‌کنند؛ پاسخ دهند اکنون ما صادرکننده بنزین هستیم چرا پالایشگاه ساخته نمی‌شود؟

واقعیت که سرمایه به طرف گاز رفته، اگر به سمت گاز نمی‌رفت ما نیاز شدیدی به نفت داشتیم؛ ۳ میلیون و ۷۰۰ هزار بشکه معادل گاز، باضافه ۱٫۵ میلیون لیتر باید نفت‌خام وارد، تصفیه و توزیع می‌کردیم، کدام روش مطلوب‌تر بود؟ آیا باید نفت‌خام وارد می‌کردیم، پالایشگاه را با سرمایه زیاد و زمان طولانی می‌ساختیم تا بنزین بیشتری مصرف کنیم؟

کسانی که بحث مافیای بنزین را مطرح می‌کنند، بگویند اکنون که صادرکننده هستیم چرا سرمایه‌گذاران در این سود زیاد پالایشگاه نمی‌سازند؟ جواب مشخص است، سرمایه سنگین می‌خواهد و ما این سرمایه را نداریم. البته اکنون هم پول را هدر ندادیم، روی گاز سرمایه‌گذاری کردیم. ابتدای انقلاب ۲ پالایشگاه گاز که یکی بیدبلند بود را داشتیم، اکنون بیش از ۳۰ پالایشگاه گازی داریم، تمام روستاها و شهرها به شبکه گاز متصل شده‌اند، چرا اینها مطرح نمی‌شود؟ فقط می‌گویند پالایشگاه نفت نساختند، چون می‌خواستند مافیای بنزین داشته باشند!

اگر اکنون پالایشگاه نفت می‌ساختیم انتقاد نمی‌شد که چرا مخزن پارس‌جنوبی رها شد که اعراب ثروت ما را بخورند و ما گاز نداشته باشیم؟ همین انتقادی که قبل از انقلاب به شاه می‌کردند که روستاهای آلمان گاز دارند و ایران یا گاز را می‌سوازند و یا شوروی می‌برد. امروز تمام گاز پارس‌جنوبی وارد شبکه شده، چرا کسی در این مورد صحبت نمی‌کند؟ ۹۵ درصد شهرها و ۸۲ روستاها به گاز متصل است چرا یک بار روی این مسئله صحبت نمی‌شود؟ بپذیریم منابع محدود است، اولویت‌بندی درست بوده به جای نفت روی گاز تمرکز کرده‌ایم، گاز ارزان‌تر و با محیط‌زیست هم سازگارتر است. توجه کنیم مخزن گازی مشترک است، اگر تعلل می‌کردیم رقیب برداشت می‌کرد.

اکنون ما صادرکننده تمام محصولات نفتی هستیم، ما هم قبول داریم که به جای صادرات نفت‌خام بهتر است فرآورده صادر کنیم، کار عاقلانه‌تری است، اما چرا سرمایه‌گذاری نشده؟ چون پول نداریم. اگر پول درست مصرف نمی‌شود وزارت نفت که نباید پاسخ دهد این‌همه ویلا که در دامنه کوه‌های البرز ساخته می‌شود، چرا به سوی نفت نمی‌آید؟ آیا سیاست‌گذاری این بوده که به جای ساخت پالایشگاه پول به سمت اتومبیل‌های لوکس و ساخت ویلا رفته است؟ ارجح است که به جای صادرات نفت‌خام، فرآورده تولید و صادر کنیم این یعنی صادرات و ایجاد اشتغال و ارزش افزوده؛ اما چرا انجام نشده؟ وزارت نفت باید پاسخ دهد یا کل کشور؟ چرا به جای سرمایه‌گذاری روی فولاد و نفت و… پول جای دیگر می‌رود؟ پاسخ این است که سرمایه‌گذار ترجیح داده به آن سمت برود. دولت هم که باید ۸۰ میلیون جمعیت را تغذیه کند، روی امنیت، بهداشت و راه و…. سرمایه‌گذاری کند، از سوی دیگر بودجه را مجلس تصویب کرده و اگر مجلس روی این قضیه مصر است، چرا در تقسیم بودجه و برنامه‌های ۵ساله  کمتر روی ساخت پالایشگاه تمرکز شده؟ مجالس ۱۱ گانه جواب بدهند. چرا زمان تقسیم بودجه کمتر توجه کردند؟ البته بودجه در انرژی درست تقسیم شده بودجه به سمت گاز و برق رفته اکنون صددرصد کشور به برق و ۹۰ درصد به گاز مجهزند.

اگر قرار بود پالایشگاه هم توسعه پیدا کند باید سرمایه‌ها به جای ویلاسازی در دریا و کوه‌ها به سمت تولید می‌رفت، اگر نرفته وزارت نفت نباید پاسخگو باشد. ما کشوری هستیم که طبق گفته اسدا…اعلم در سال ۵۳، ۴ درصد روستاها برق داشتند و یک درصد آب. اکنون صددرصد برق و ۸۳ درصد گاز دارند. یعنی اولویت‌ها در نظر گرفته شده است زیرا انرژی گاز و برق نسبت به فرآورده مطلوب‌تر است. منتقدان پیش خودشان اینگونه تفسیر می‌کنند که مافیای بنزین در کار بوده، اما جواب نمی‌دهند که اگر روی پارس‌جنوبی تمرکز نمی‌کردیم چقدر از منابع ما غارت می‌شد، با وجودی که ۸۰ درصد مخزن سمت قطر است در برداشت از این کشور جلوتریم. انرژی بدرستی اولویت‌بندی شده است. علیرغم مصرف بالا نه قطعی برق و نه قطعی گاز داریم، فرآورده را هم صادر می‌کنیم. من هم سوال دارم که چرا پالایشگاه نساختیم، پاسخ اینکه بخشی از سرمایه‌ها از پروژه‌های کمتر اولویت‌دار در هر بخشی به سمت ساخت پالایشگاه نفت برود تا ما به جای نفت‌خام فرآورده صادر کنیم، اکنون امنیت انرژی برقرار است، کسانی که بیهوده انتقاد می‌کنند یا نمی‌دانند و یا مسائل سیاسی را دخالت می‌دهند.

عباس کاظمی- معاون سابق وزیر نفت

ارسال دیدگاه

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *